Hơn 200 người biểu tình Iran đã bị thiệt mạng, ông Trump hứa can thiệp

Sunday, 11/01/2026 - 03:13:14 PM

Mỹ gần như chắc chắn can thiệp vào Iran để bảo vệ người dân Iran đang biểu tình lớn trước nguy cơ bị chính quyền Hồi giáo tàn sát

Cuộc biểu tình toàn quốc tại Iran đã bước sang tuần thứ ba, với số người chết được xác nhận đã vượt quá 200, chưa kể những con số cao hơn do các tổ chức nhân quyền báo cáo. Làn sóng phản đối này bùng lên từ cuối tháng 12/2025, xuất phát từ những bất bình kinh tế – lạm phát tăng vọt, thiếu nhiên liệu, tham nhũng tràn lan – và nhanh chóng biến thành phong trào đòi thay đổi chính trị, thách thức chế độ giáo sĩ tồn tại gần nửa thế kỷ.

Tổ chức bảo vệ nhân quyền HRANA, có trụ sở tại Mỹ, cho biết kể từ đầu phong trào phản kháng, ngày 28/12/2025 đến hôm nay, đã có ít nhất 116 người thiệt mạng, trong đó có 37 nhân viên an ninh. Trung tâm theo dõi nhân quyền tại Iran CHRI, ở New York, cảnh báo « thảm sát đang diễn ra », với việc đã có hàng trăm người biểu tình bị giết hại, và kêu gọi thế giới hành động khẩn cấp. Theo CHRI, các bệnh viện đang « quá tải », nguồn máu dữ trữ đang cạn kiệt, và cảnh sát cố tình hạ sát người biểu tình

Trước tình hình này, Tổng thống Donald Trump liên tục cảnh báo Tehran qua các tuyên bố công khai và nền tảng Truth Social rằng Mỹ “đã sẵn sàng” và sẽ can thiệp quân sự nếu chế độ tiếp tục đàn áp người biểu tình bằng bạo lực, kể cả các biện pháp không cần đưa bộ binh: tấn công chính xác vào cơ sở hạ tầng quân sự, các chiến dịch mạng, tăng cường trừng phạt quan chức chủ chốt và hỗ trợ công nghệ để người dân vượt qua việc cắt Internet. Các quan chức Mỹ khẳng định lực lượng thân Iran và Quân đội Iran có thể trở thành “mục tiêu hợp pháp” nếu Mỹ hành động, khiến tình hình căng thẳng đến mức cực điểm.

Phong trào phản kháng tại Iran không chỉ là một đợt biểu tình tạm thời; đây là cuộc nổi dậy liên thế hệ. Thanh thiếu niên, những người chưa từng sống ngoài chế độ Hồi giáo, đứng cùng thế hệ cha mẹ từng trải qua bạo lực từ năm 1979 và cả ông bà chứng kiến thời kỳ vàng son của Iran trước khi chế độ giáo sĩ lên nắm quyền. Sự thống nhất này tạo sức ép chưa từng có lên chính quyền, khiến Mỹ gần như chắc chắn sẽ can thiệp, vừa để bảo vệ người dân vừa để củng cố ảnh hưởng chiến lược tại khu vực.

Tuy nhiên, việc can thiệp không hề dễ dàng. Rủi ro leo thang là rất lớn: Iran có thể tấn công trả đũa, kéo theo căng thẳng với các nước láng giềng, đặc biệt là Israel, và tạo ra tình huống khó lường trong khu vực. Đồng thời, Mỹ phải cân bằng giữa việc hỗ trợ người dân và tránh sa lầy vào một cuộc xung đột dài hạn. Dù vậy, nếu không hành động, chế độ có thể tiếp tục đàn áp đẫm máu, khiến phong trào đòi tự do bị dập tắt và hàng trăm, hàng nghìn người dân vô tội tiếp tục chịu thiệt mạng.

Henry Quang Vu

Tags #Iran #Trump