Thursday, 09/07/2020 - 09:57:10

Biến tấu khổ qua


(Tom/ Viễn Đông)

Bài TOM
Mùa hè nóng nực, việc ăn uống sa sút, thậm chí nhát ăn, chẳng muốn tới bữa, nhất là khi mọi thứ cứ co cụm, bữa ăn trở nên khô khan, không khốc mệt. Thế nhưng, có một bát canh mát, màu canh cứ như ngọc trong nước và nước thì trong, vị thơm, chỉ nhìn thôi cũng đã thấy mát cả người. Có lẽ, chỉ có canh khổ qua, hay còn gọi mướp đắng mới có khả năng này.

Cái hay của khổ qua nằm ở chỗ người ta có thể biến tấu thành nhiều món, mà món nào cũng hấp dẫn, từ khổ qua trộn thịt bò, khổ qua bóp dấm, khổ qua xào trứng, khổ qua xào muối, khổ qua hầm thịt hộp cho đến khổ qua nhồi chả… Món nào cũng ngon, tuy nhiên, hấp dẫn nhất có vẻ như món khổ qua nhồi chả.
Thời xưa, mỗi khi nhà có đám giỗ thì phụ nữ lo việc hái khổ qua, cắt đoạn, làm sạch hạt, xắt kim châm nấm mèo, nhồi chả, nhận cha vào ruột khổ qua… Mọi việc diễn ra cứ như một lễ hội, trong cả một đám giỗ lớn, hai phần công việc khiến người ta thấy đẹp và nhìn mê mẩn là xắt thịt heo và nhồi ruột khổ qua. Bây giờ mọi thứ đầy đủ, cái ăn cái mac cũng không còn thiếu hụt nên chuyện đó bình thường. Nhưng thời khốn khó, chỉ có ngày giỗ, chạp mới có món canh khổ qua nhồi chả.

Đương nhiên, với bọn trẻ tụi tôi thì món này chả bao giờ ăn được vì có vị đăng đắng, mà người lớn cũng chả có cho mình ăn đâu, chỉ nhìn cho vui thôi! Mà ngày xưa người ta trồng khổ qua không giống như giờ, ngày xưa làm giàn khổ qua bằng tre, những thanh tre buộc lên những cây trụ tre rồi có những cây tre nhỏ thả nằm bắt vuông góc nhau trên giàn, sau đó cho một ít gai tre sắp lên trên, có một tấm mành tre dài, hẹp bắt vào gốc khổ qua nối với giàn tre làm thang leo cho khổ qua. Việc còn lại là tưới tắm, chăm sóc cho cây. Và moi khi khổ qua ra trái cũng là lúc người trồng cực khổ nhất, phải mang tất cả chai, lọ đựng nước vào, treo lên giàn để đuổi ruồi, muỗi, rồi có bao nhiêu giấy thì xếp làm áo cho trái non để tránh ong chích. Có được trái khổ qua cực lắm. Khác với bây giờ, việc trồng trọt dựa vào công nghiệp, trái nào cũng đẹp, cũng bắt mắt.

Nhưng thời nào có cái hay của thời đó, bây giờ, nếu chịu khó trồng được giàn khổ qua theo kiểu truyền thống thì thú vị lắm, chẳng có gì để tiếc nuối cái thời xưa cho lắm vào. Việc tiếc nuối thời xưa cũng giống như nhiều người cứ ngồi tiếc lũy tre làng thơ mộng trong khi đất vườn nhà họ rộng mênh mông thì phân lô để bán, không chịu trồng cây xanh, trồng tre. Mọi thứ bây giờ đều khả thể, đương nhiên khó hơn thời trước một chút với người sống ở phố. Nhưng thời nào mà người sống ở phố chả khó khăn trong chuyện trồng trọt! Phố ngày càng thêm nhiều ra vì người đông, đừng tiếc nuối, chỉ nên làm, bằng cách này hay cách khác thôi!
Nhà tôi cũng trồng một giàn khổ qua, không còn tre để làm giàn như trước, chúng tôi tận dụng những nhánh cây bỏ đi khi cắt tỉa những cây khác để làm khung giàn, có cây gì thì gác cây nấy lên, và chăm khổ qua theo cách truyền thống, cây cũng ra trái đẹp, xanh mướt đến bùi ngùi, bởi nói thì nói vậy vẫn có chút bùi ngùi nhớ cái êm ả xưa, nhưng chí ít phải làm mới bùi ngùi được.


(Tom/ Viễn Đông)

Tôi lan man mất rồi, món canh khổ qua hầm thịt hộp thì chỉ cần mua một hộp thịt hầm, khổ qua cắt thành thỏi, bỏ phần ruột, cho vào nồi nước nấu, đến khi sắp chín thì cho thịt hộp (gồm cả nước) vào, chờ nước sôi trở lại, mở vung, múc ra bát, cho vài cọng hành ngò lên trên là đã có bát canh khổ qua hầm thịt hộp rồi. Nhưng món này không hấp dẫn bằng khổ qua nhồi chả.

Món khổ au nhồi chả thì có mấy công đoạn, khổ qua rửa sạch, nếu sợ dùng thuốc kích thích trái lớn thì ngâm nước muối loãng hoặc nước vo gạo chừng hai mươi phút, sau đó rửa lại bằng nước sạch, cắt từng đoạn dài chừng năm phân tây, lấy sạch ruột, lấy luôn phần xơ hơi cưng nằm giữa lớp thịt và ruột. Chả thịt heo hoặc thịt bò, khổ qua hợp với chả thịt heo hơn, xắt thêm một ít kim châm, nấm mèo, xắt thật mỏng, bằm nhỏ, trộn vào với chả cùng một chút xíu muối bột, bóp nhuyễn cho kim châm nấm mèo quyện vào chả, sau đó là nhồi vào ruột khổ qua, nhồi chặt, bóp hai đầu cho gọn, tum. Trong lúc nhồi thịt cho khổ qua thì bắc một nồi nước sôi, vừa với lượng canh ăn hằng ngày của gia đình. Nước sôi thì cho khổ qua nhồi chả vào. Đậy nắp, đợi nước sôi thì mở nắp, vặn nhỏ lửa chừng 15 phút thì có thể tắt lửa. Nếu nhà có người già thì để lửa lâu hơn một chút cho thật mềm.

Canh khổ qua múc ra bát, cho một ít hành ngò xắt nhỏ vào, với một dĩa trứng chiên, một chén nước mắm nguyên chất dằm ớt. Đừng làm thêm món gì nếu muốn cảm nhận độ ngon của canh khổ qua. Mà thực ra, chừng đó cũng đã đủ dinh dưỡng, giúp cho bữa ăn thanh, nhẹ, không thừa chất.
Xin cầu chúc quí vị có một bữa cơm ngon miệng và ấm áp, vui vẻ!

Từ khóa tìm kiếm:
Biến tấu khổ qua
Viết bình luận đầu tiên
Advertising
Bình luận trên Facebook

Bình luận trực tiếp