Monday, 15/10/2018 - 07:19:20

Bộ Trưởng Mỹ ghé Sài Gòn trên đường đến Singapore


Bộ Trưởng James Mattis được Ngô Xuân Lịch tiếp đón trong lần ghé Hà Nội vào ngày 25 tháng Giêng, 2018. Ông sẽ có mặt tại Sài Gòn và Biên Hòa ngày thứ Ba, trên đường đến Singapore. (Getty Images)

HOA THỊNH ĐỐN - Bộ Trưởng Quốc Phòng James Mattis đã lên đường hôm thứ Hai, để thăm Việt Nam trong một chuyến đi gây nhiều chú ý, bởi đây là chuyến viếng thăm nước cộng sản lần thứ nhì của ông Mattis trong vòng một năm, điều được giới bình luận Mỹ cho là khá hiếm hoi.

Ông Mattis sẽ đến Sài Gòn ngày thứ Ba và sẽ gặp Bộ Trưởng Quốc Phòng CSVN Ngô Xuân Lịch. Trong chương trình làm việc tại Việt Nam, ông Mattis sẽ đến phi trường Biên Hòa, một căn cứ không quân cũ của Mỹ trong thời chiến chống cộng sản.

Vấn đề Trung Cộng quân sự hóa tuyến hàng hải chiến lược trong khu vực và xây các đảo nhân tạo tại Biển Đông nơi có tranh chấp với nhiều nước láng giềng, trong đó có Việt Nam, có phần chắc sẽ là một trong các chủ đề chính tại buổi họp quy tụ các Bộ Trưởng Quốc Phòng ASEAN với các bộ trưởng từ Trung Quốc, Hoa Kỳ, Úc, và Nhật Bản.

Trong thời gian gần đây, Hoa Thịnh Đốn ngày càng lớn tiếng chỉ trích các hành động của Bắc Kinh, mà phía Mỹ cho là có tính cách gây hấn để xác quyết chủ quyền trên hầu hết diện tích Biển Đông, khiến cho cuộc tranh chấp chủ quyền lãnh hải tại đây trở thành chủ đề nóng của hội nghị, đặc biệt sau khi Phó Tổng Thống Mike Pence đả kích hành động mà ông cho là hung hăng của Trung Quốc tiếp theo sau sự cố hôm 30/9 vừa rồi khi một tàu khu trục Trung Quốc cắt mũi tàu chiến Mỹ, khiến hai chiếc tàu suýt nữa đã va vào nhau. Các tấm ảnh đầy kịch tính do hải quân Mỹ công bố mới đây cho thấy chiếc tàu của hải quân Trung Quốc chỉ còn cách chiến hạm Mỹ USS Decatur có hơn 40 mét.

Theo nhận định của các chuyên gia quốc tế, ông James Mattis đến thăm Việt Nam trong nỗ lực siết chặt quan hệ hơn giữa hai nước nhằm đối phó với những hành động quân sự gây hấn của Trung Quốc trong khu vực.

Trong bài phân tích viết trên trang Scribd ngày thứ Hai, 15/10, Giáo Sư Carl Thayer thuộc Học Viện Quốc Phòng Úc nhận định, “Bộ Trưởng Mattis sẽ tìm cách tạo một mối liên minh tạm thời với các quốc gia trong khu vực, gồm cả Việt Nam, để đối lại với Trung Quốc. Việt Nam sẽ phải đối phó trước với một môi trường tranh chấp hơn giữa Trung Quốc và Mỹ cả trong khu vực và quốc tế.”

Chuyến thăm diễn ra giữa lúc có những căng thẳng trong quan hệ Mỹ và Trung Quốc trên cả hai lãnh vực là thương mại và quốc phòng.

Hoa Kỳ đã tuyên bố đánh thuế khoảng $200 tỷ hàng nhập cảng của Trung Quốc. Trung Quốc trả đũa bằng việc áp thuế lên $60 tỷ hàng hóa nhập từ Mỹ.

Về mặt quốc phòng, Trung Quốc đã gia tăng các hoạt động quân sự hóa khu vực Biển Đông. Tại diễn đàn Shangri-la ở Singapore hồi đầu tháng 6 vừa qua, Bộ Trưởng James Mattis đã gọi các hành động triển khai vũ khí ra các đảo ngoài Biển Đông của Trung Quốc là nhằm mục đích đe dọa quân sự và xâm lấn.

Để phản đối các hành động gây hấn của Trung Quốc ở Biển Đông, Hoa Kỳ đã không mời Trung Quốc tham gia cuộc tập trận chung RIMPAC vào tháng 7 vừa qua giữa các nước.

Trong khi quan hệ Mỹ - Trung đang tệ hơn trước, quan hệ quốc phòng giữa Mỹ và Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong năm qua. Điển hình là chuyến thăm lần đầu tiên kể từ sau chiến tranh Việt Nam của hàng không mẫu hạm Mỹ tới Đà Nẵng hồi tháng Ba vừa qua.

Giáo sư Carl Thayer viết rằng các chuyến thăm của Bộ Trưởng James Mattis tới Việt Nam là theo Chiến Lược Về An Ninh Quốc Gia và Quốc Phòng của Mỹ. Trong chiến lược này, Mỹ đã bao gồm Việt Nam vào mạng lưới hợp tác quốc phòng để đối phó với những thách thức hiện có về an ninh trong khu vực, trong đó có những hành động gây hấn của Trung Quốc ở Biển Đông. “Việt Nam sẽ bị áp lực hơn nữa trong việc tăng cường hợp tác quốc phòng với Mỹ, bao gồm cả việc chấp nhận cho phép tàu chiến Mỹ tới thăm các cảng thường xuyên hơn,” Giáo sư Carl Thayer viết.

Hãng tin AP trích lời chuyên gia cao cấp về Châu Á của Hội Đồng Quan Hệ Nước Ngoài của Mỹ, ông Josh Kurlantzick, nói rằng Việt Nam đã đi gần hơn với một số những chính sách của Tổng Thống Trump. Ý ông muốn nói đến Chiến Lược Ấn Độ Thái Bình Dương đã được ông Trump lần đầu tiên đưa ra tại APEC hồi tháng 11 năm ngoái ở Đà Nẵng.

“Ngoài Singapore, Việt nam là nước có nhiều nghi ngại nhất về chính sách Đông Nam Á của Trung Quốc và là đối tác tự nhiên nhất đối với Mỹ,” chuyên gia Kurlantzick nói với AP.

Trong chuyến thăm lần này, Bộ Trưởng James Mattis sẽ đến thăm sân bay Biên Hòa, một trong những điểm nóng về chất độc da cam còn lại sau chiến tranh Việt Nam. Chuyến thăm này cũng cho thấy sự ủng hộ của ông trong việc đề cập đến những tàn dư của chiến tranh.

Tuy nhiên, một trong những vấn đề nhạy cảm nhất được trông đợi bàn thảo lần này là đạo luật Chống Những Kẻ Thù Của Mỹ Thông Qua Chế Tài (CAATSA). Theo đạo luật này, Mỹ sẽ trừng phạt những nước nào mua vũ khí của Nga, trong khi Nga là nước cung cấp vũ khí hàng đầu cho Việt Nam.

Bộ Trưởng James Mattis, trước đó đã đề nghị Quốc Hội Mỹ xóa bỏ Việt Nam và Ấn Độ ra khỏi danh sách các nước bị trừng phạt.

Viết bình luận đầu tiên
Advertising
Advertising
Bình luận trên Facebook

Bình luận trực tiếp