Bạn thích bài này?
Font-Size:
Dị ứng với đậu phọng (kỳ 1)
(VienDongDaily.Com - 01/07/2011)
Đây là trường hợp dị ứng với đậu phọng nặng nhất, có thể đưa đến tử vong trong vài phút. Dị ứng với đậu phọng khá thông thường, tuy không ...
BS. Nguyễn Thị Nhuận/Viễn Đông

Một em bé đang ăn kẹo bỗng dưng ôm cổ như đang bị nghẹt thở, môi và cổ họng em  sưng lên, và tuy khó nhìn thấy được, có lẽ khí quản của em cũng đang sưng lên khiến đường hô hấp bị tắc làm em khó thở.

Đây là trường hợp dị ứng với đậu phọng nặng nhất, có thể đưa đến tử vong trong vài phút. Dị ứng với đậu phọng khá thông thường, tuy không phải trường hợp nào cũng nặng đến gây ra cái chết. Triệu chứng có thể khá nhẹ, thí dụ như ngứa da, hơi nổi đỏ, khiến cha mẹ không để ý đến. Tuy nhiên, lần dị ứng kế tiếp có thể rất nặng; do đó, chúng ta cần lưu tâm đến chứng dị ứng nguy hiểm này.

* Triệu chứng
Những triệu chứng của dị ứng đậu phọng có thể xẩy ra chỉ vài phút sau khi ăn hay chạm phải nó. Triệu chứng có thể từ rất nhẹ đến rất nặng, gồm có:
- Ngoài da: sưng đỏ ngứa
- Ngứa hay tê tê chung quanh miệng và ở cổ họng
- Tiêu chảy, đau quặn bụng, buồn nôn hay ói mửa
- Ngực bị thắt lại
- Thở dốc, khò khè
- Chảy hay nghẹt mũi
- Nguy hiểm nhất: phản ứng anaphylaxis, một trường hợp khẩn cấp cần được cấp cứu ngay. Triệu chứng gồm có: đường hô hấp bị thắt chặt, cổ họng sưng, tắc nghẽn khiến khó thở, huyết áp tụt thấp, nhịp tim tăng nhanh, chóng mặt, bất tỉnh.
Khi bị những triệu chứng dị ứng nhẹ, nên đến gặp bác sĩ để được định bệnh và chữa trị. Khi bị phản ứng nặng như chóng mặt dữ dội, rất khó thở hay bất tỉnh, cần gọi 911 hay đến phòng cấp cứu ngay lập tức.

* Nguyên nhân
Dị ứng với đậu phọng xẩy ra khi hệ miễn nhiễm của bệnh nhân nhầm lẫn đậu phọng là một vật lạ nguy hiểm và tiết ra những chất hóa học vào máu nạn nhân gây ra những triệu chứng kể trên. Còn tại sao có người bị dị ứng, người không bị thì chưa được biết rõ. Tiếp xúc với đậu phọng có thể chia ra nhiều loại:
- Tiếp xúc trực tiếp: Ăn đậu phọng hay những thức ăn có chứa đậu phọng. Đôi khi da chạm trực tiếp với đậu phọng cũng có thể gây ra triệu chứng.
- Tiếp xúc hàng ngang: Thức ăn trong khi được chế biến có thể tiếp chạm với đậu phọng dính trong máy.
- Hít vào: Nạn nhân có thể hít phải đậu phọng từ bột đậu phọng hay dầu đậu phọng đang được xịt ra để nấu nướng.

* Phân biệt giữa dị ứng và không chịu được thức ăn (intolerance)
Hai trường hợp này có thể có triệu chứng gần giống nhau tuy cơ chế phản ứng hoàn toàn khác vì intolerance không gây ra do hệ miễn nhiễm. Nạn nhân của dị ứng sẽ bị phản ứng dù tiếp xúc với một lượng thức ăn rất nhỏ, ngược lại nạn nhân intolerance có thể ăn một ít thức ăn “không chịu được” mà chỉ bị khó chịu chút ít.

* Ai dễ bị dị ứng đậu phọng?
Những yếu tố sau dễ gây ra dị ứng đậu phọng:
- Tuổi: Trẻ em dễ bị, nhất là trẻ nhỏ 1, 2 tuổi. May thay khi lớn lên thêm, hệ tiêu hóa đã phát triển đầy đủ, các em sẽ giảm bớt phản ứng với những thức ăn mà lúc bé đã từng dị ứng.
- Đã từng dị ứng với đậu phọng: Mặc dù nhiều em có vẻ đã hết bị dị ứng khi lớn lên, nhưng dị ứng vẫn có thể trở lại bất cứ lúc nào.
- Có những dị ứng khác: Nếu đã dị ứng với một loại thức ăn, chúng ta thường dễ bị dị ứng với những thức ăn khác. Ngoài ra, nếu bạn bị những chứng dị ứng khác, thí dụ dị ứng mũi, bạn cũng dễ bị dị ứng với thức ăn.
- Có người thân bị dị ứng: Chúng ta sẽ dễ bị dị ứng với đậu phọng nếu có người trong cùng gia đình cũng bị như vậy.
- Có bệnh dị ứng da: Người bi dị ứng da cũng dễ bị dị ứng với thức ăn.
Vì chỉ cần tiếp xúc với một lượng rất nhỏ đậu phọng cũng có thể bị một phản ứng nặng chết người, bệnh nhân nên hết sức cẩn thận để không bao giờ tiếp xúc với đậu phọng, nhất là khi đã từng bị phản ứng nặng anaphylaxis.

* Định bệnh
Đôi khi rất khó phân biệt dị ứng với “intolerance” hoặc ngộ độc thức ăn. Do đó, cần phải dựa trên nhiều yếu tố để định bệnh dị ứng đậu phọng.
Muốn định bệnh, bác sĩ cần hỏi rõ những triệu chứng đã xẩy ra. Bênh nhân cần tả rõ tất cả những gì xẩy ra sau khi mình ăn hay tiếp xúc với đậu phọng, thời gian từ lúc ăn đến khi triệu chứng xẩy ra, cũng như số lượng đậu phọng ăn vào. Nếu bệnh sử và khám bệnh chưa đủ để định bệnh, bác sĩ có thể cho làm những thử nghiệm sau:
- Bệnh nhân cần có quyển nhật ký ghi lại tất cả những thức ăn hằng ngày và những triệu chứng xẩy ra cũng như thuốc uống.
- Loại trừ thức ăn: Bệnh nhân được yêu cầu không ăn đậu phọng hoặc một vài thức ăn nghi ngờ gây ra dị ứng trong vòng 1-2 tuần, sau đó ăn lại từng thứ một xem thứ nào gây ra phản ứng. Nếu bệnh nhân đã bị phản ứng nặng thì không nên dùng cách này.
- Thử da: Một ít chất đậu phọng hay những thức ăn bị nghi là gây ra phản ứng được đặt trên cánh tay rồi phần da bên dưới được đâm bằng kim để máu tiếp xúc với đậu phọng. Nếu bệnh nhân dị ứng với đậu phọng, da chỗ này sẽ sưng u thành một vòng tròn.
- Thử máu: Có thể thử máu để xem bệnh nhân dị ứng với loại thức ăn nào. Tuy nhiên, kết quả thử máu không được chính xác lắm.

* Chữa trị
Cách tốt nhất để chữa dị ứng là tránh không tiếp xúc với chất dị ứng. Ngoài ra nên biết phải làm gì khi bị phản ứng nhẹ và để ý biết khi nào là bị phản ứng nặng. Tuy nhiên, rất khó để tránh hẳn đậu phọng vì đậu phọng có trong rất nhiều loại thức ăn và bệnh nhân có thể tiếp xúc với đậu phọng mà không biết. Do đó bệnh nhân cần biết cách chữa khi bị phản ứng.
- Phản ứng nhẹ như ngứa da, nổi đỏ ngoài da: Có thể uống thuốc chống dị ứng (antihistamine) mua tự do ngoài quầy như Benadryl hoặc có toa như hydroxyzine. Tuy nhiên các thuốc này sẽ không giúp được khi bị phản ứng mạnh.
- Phản ứng nặng như sưng miệng, cổ họng, khó thở...: Bệnh nhân cần tự chích thuốc epinephrine và gọi cấp cứu. Thuốc epinephrine được bác sĩ cho toa mua sẵn khi biết bệnh nhân bị dị ứng với đậu phọng, thường có tên gọi là EpiPen cho người lớn và trẻ em lớn, EpiPen Jr cho trẻ em nhỏ, và Twinject gồm 2 cái.
- Biết cách dùng ống thuốc chích epinephrine EpiPen: Nên luôn luôn mang theo người ống thuốc này, có thể để sẵn một cái ở trong xe hay nơi bàn giấy làm việc và thay cái mới khi cái cũ hết hạn dùng. Đọc kỹ tờ chỉ dẫn và thực tập dùng. Người thân cũng nên đọc tờ chỉ dẫn và thực tập. Hỏi bác sĩ khi nào nên dùng ống thuốc chích này. Khi nghi ngờ và cảm thấy mình khó chịu nhiều, có thể cứ dùng thuốc vì cẩn thận vẫn hơn.

(Còn 1 kỳ nữa)

Lời từ chối trách nhiệm (Disclaimer): Những bài viết trong mục “Sức Khỏe” chỉ nhằm mục đích chỉ dẫn tổng quát, không thể dùng thay thế sự chăm sóc của bác sĩ hay nhân viên y tế. Độc giả cần tham khảo thêm với bác sĩ của mình khi bị bệnh.

© ViễnĐôngDailynews


Nguồn: http://www.viendongdaily.com/di-ung-voi-dau-phong-ky-1-ZTBQPZHC.html
Bạn thích bài này?
Bookmark and Share

Ý kiến bạn đọc

Mã xác nhận

Quảng cáo
RAO VẶT VIỄN ĐÔNG
Quảng cáo
Quảng cáo
Sản phẩm - Dịch vụ

Lỗi lầm chết người làm tiêu mất $400,000 trong quĩ hưu IRA

Mấy tuần nay, chúng ta đang nói về các quyền lợi của quĩ hưu, như 401 K và IRA. Không đơn thuần là quĩ tiết kiệm, các quĩ hưu nói trên là trương mục đầu tư, nghĩa là tiền có thể đẻ ra tiền hoặc phút chót tiền có thể bốc hơi.

Quĩ Hưu 401 K và Quĩ Hưu IRA

Quĩ Hưu 401 K là một trương mục đầu tư được xây dựng để người đi làm có thêm tiền xài cho những ngày về hưu. Đây là tiền người đi làm tự ý dành ra, khác với số tiền họ buộc phải đóng vào quĩ An Sinh Xã Hội (Social Security Adminstration, gọi tắt là SSA) hàng tháng.

Chọn lựa đầu tư trong quĩ hưu 401 K (bài 2)

Bài trước chúng ta đã bắt đầu nói đến cách thức đầu tư trong quĩ hưu 401 K. Để đáp ứng nhu cầu của người đầu tư bình dân, các chuyên viên tài chánh đã “tạo ra” các Mutual Funds, rồi phân hạng chúng theo mức độ rủi ro. Hai sáng kiến này đã đơn giản hóa vấn đề chọn lựa đầu tư khá nhiều. Nhưng cuối cùng chúng ta – và chính chúng ta

Chọn lựa đầu tư trong Quĩ Hưu 401 K

Như chúng ta đã biết, mở quĩ hưu 401 K là một hình thức đầu tư. Mà đầu tư thì luôn luôn có may rủi. Nếu thuận buồm xuôi gió, gọi chung là “may,” chúng ta sẽ được lời nhiều, có thể gấp đôi, gấp 3 hoặc gấp cả chục lần. Nếu sự việc không xảy ra như mong muốn, gọi chung là “rủi,” chúng ta sẽ được ít lời

Quĩ hưu 401K: Nên chăng?

Bài trước chúng ta đã đề cập những lợi điểm căn bản của Quĩ Hưu 401 K. Chỉ nghe nói về những lợi điểm ấy, chắc ai cũng muốn có một quĩ hưu như vậy. Nhưng thực tế thì sao? Có khá nhiều người có đủ tiêu chuẩn mở Quĩ Hưu, nhưng lại bỏ quyền lợi ấy. Còn những người thực sự tham gia, thử hỏi mấy ai nhìn thấy đồng tiền

Món quà của Uncle Sam: 401 K

Làm dân Mỹ là phải biết Uncle Sam, một người “chú” không mấy được ưa thích do bản tính thích đòi hỏi tiền bạc từ trong túi người dân. Uncle Sam, biệt danh của Sở Thuế Liên Bang, chả mấy khi cho ai quà cáp gì. Nhưng nói thế không có nghĩa là không bao giờ có. Trong số những món quà ít ỏi mà Uncle Sam dành cho người đi làm và đóng

Đi tìm một cách tránh thuế?

Lần trước, chúng ta có đề cập việc sử dụng “quĩ hưu” để có thêm quyền lợi cho tuổi già. Trước khi xem xét chi tiết của từng loại quĩ hưu, chúng ta cần biết tác dụng của thuế đối với các quĩ này như thế nào. Trước tiên, thuế được hiểu là số tiền chúng ta phải trích ra từ những gì mình nhọc công tích lũy được

Quyền lợi của tuổi già?

Đọc cái tiêu đề trên, chắc nhiều người nghĩ tới … tiền già (tiền SSI), là khoản tiền mà xã hội Hoa Kỳ biếu không cho những người từ 65 tuổi trở lên, hoặc bệnh tật ngặt nghèo, không còn đủ sức khỏe đi làm tự nuôi sống bản thân, mà quá trình đóng góp khi còn đi làm việc cũng không đủ bảo đảm một lợi tức tối thiểu để sinh sống.

Dùng ‘đòn bẩy’ khi mua nhà

Đòn bẩy là một nguyên tắc vật lý, được ứng dụng để nâng nhắc đồ vật cho dễ dàng hơn. Biết áp dụng nguyên tắc này, chúng ta có thể nâng được những thứ rất nặng nề mà chỉ cần bỏ ra một phần công sức không đáng kể. Hình ảnh rõ ràng nhất là một người đang muốn lăn một hòn đá lớn, nặng tới vài trăm ký

Đánh giá thị trường địa ốc qua Appreciation Rate

Với một căn nhà mua $330,000 mà bán $550,000, nhiều người cho rằng người chủ nhà đã lời được $220,000. Không hẳn đó là số tiền người bán nhà đút vào túi mình đâu. Đó mới là mức sai biệt giữa hai con số.
Quảng cáo