TEHRAN - Đặc biệt trong những ngày gần đây, tình trạng giữa Hoa Kỳ và Iran càng trở nên căng thẳng hơn bao giờ hết. Ngoài những biện pháp trừng phạt Iran về lãnh vực tài chánh vì Tehran vẫn tiếp tục thực thi kế hoạch phát triển vũ khí nguyên tử, Hoa Kỳ còn cảnh cáo mạnh mẽ sẽ sử dụng quyền lực quân sự trong trường hợp chế độ hiếu chiến này thực hiện lời đe dọa phong tỏa Eo Biển Hormuz. Thêm vào đó, Thứ Bẩy vừa rồi, Hoa Kỳ đã cho rằng Iran vẫn cung cấp vũ khí cho Syria để chính quyền của Tổng Thống độc tài Bashar al-Assad dùng vào việc đàn áp các cuộc biểu tình của dân chúng ở trong nước này.

Hoa Kỳ tố cáo Iran viện trợ vũ khí cho Syria
Theo bản tin ngày 14-01-2012 của thông tấn xã NTB, Qasem Soleimani, Chỉ Huy Trưởng lực lượng ưu tú của Đạo Binh Cách Mạng Iran, vào đầu tháng Giêng vừa rồi đã có mặt tại Damascus, thủ đô của Syria. Theo nguồn tin tình báo Hoa Kỳ, Pentagon (Ngũ Giác Đài) đã cho đây là dấu hiệu chứng tỏ là sự yểm trợ của Iran, bao gồm cả vũ khí, đã được vận chuyển đến Syria. Các nhân viên Hoa Kỳ này phát biểu: “Chúng tôi cam chắc là đương sự đã được đón tiếp ở những cấp bậc cao nhất trong chính phủ Syria, kể cả Tổng Thống Bashar al-Assad”.

Iran quả quyết có bằng chứng Hoa Kỳ giết chuyên gia nguyên tử
Một trái bom đã được cột ở dưới sườn xe hơi của ông Mostafa Ahmadi-Roshan (lại có nguồn tin kể rằng một người chạy xe gắn máy ngang qua, đã ném trái bom này vào xe hơi của nạn nhân), đã sát hại nhà khảo cứu này cùng người tài xế của ông ta ở giữa đường phố của thủ đô Tehran. Hoa Kỳ bác bỏ lập tức luận cứ cho là người Mỹ đã dính líu vào vấn đề này.
Nay chính quyền Iran quả quyết là họ đã có bằng cớ để chứng minh ngược lại. Thông tấn xã Reuters hôm Thứ Hai vừa rồi đã loan tin là Bộ Ngoại Giao Iran đã viết trong một văn thư gửi cho tòa Đại Sứ Thụy Sĩ: “Chúng tôi đã có tài liệu khả tín và bằng chứng là hành động khủng bố ấy đã được hoạch định và được CIA hỗ trợ”.
Được biết, tòa Đại Sứ Thụy Sĩ vẫn đại diện các quyền lợi của Hoa Kỳ ở Iran sau ngày Hoa Kỳ cắt đứt mọi quan hệ ngoại giao với Iran năm 1979.
Chính quyền Iran đã kêu gọi Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc (LHQ) và Tổng Thư Ký LHQ Ban Ki-moon kết án vụ giết hại nhà nghiên cứu này. Iran vẫn quả quyết vụ sát nhân này nhằm ngăn chận chương trình nguyên tử của Iran vốn đã gây nên nhiều cuộc tranh cãi, nhưng trong khi đó chính họ đã tự quả quyết rằng “sắp có tác dụng” (sắp sử dụng được).
Chế độ Tehran tuyên bố họ không dừng lại bởi vụ mưu sát này. Cơ quan Nguyên Tử Năng Lượng của Iran sau vụ thanh toán chuyên gia Mostafa Ahmadi-Roshan, đã công bố một bản tuyên cáo: “Cuộc diễn hành của chúng tôi đang trên đường tiến tới nguyên tử lực sẽ không thể bị thay đổi”.
Theo đài Radio-Iran, Ahmadi-Roshan vốn là một kỹ sư hóa học, đặc trách phần việc “mua sắm” cho cơ sở nguyên tử Natanz, nơi hoạt động về chương trình làm giầu chất uranium.
Ông Tổng Thư Ký LHQ Ban Ki-moon đã lên án vụ sát nhân này: “Bất cứ hành động khủng bố nào hay vụ thanh toán một người nào dù đó là một chuyên gia hay một thường dân, phải bị kết án mạnh mẽ”. Ông Ban còn nhấn mạnh nhân quyền phải được tôn trọng.
Trong 2 năm qua đã có cả thảy 4 nhà nghiên cứu nguyên tử của Iran bị sát hại trong “biến cố” mà chính quyền Tehran gọi là “tấn công khủng bố”.
Nhiều người lo sợ là Iran sẽ phát triển vũ khí nguyên tử - và bản phúc trình mà cơ quan Nguyên Tử Năng Quốc Tế (IAEA) đã phổ biến năm ngoái, xác quyết rằng là Iran đang phát triển loại vũ khí tàn sát này.
Iran thì luôn luôn quả quyết là việc phát triển nguyên tử của họ sẽ chỉ được sử dụng vào các mục tiêu dân sự mà thôi.

Chuyên gia nguyên tử được chôn ở Tehran
Thứ Sáu, ngày 13-01-2012, hàng trăm người dân Iran đã tham dự tang lễ của nhà khảo cứu nguyên tử Mostafa Ahmadi-Roshan. Người quá cố này được mai táng ở Tehran. Người tài xế xấu số cũng được chôn cất cùng ngày với “ông thầy”.
Đám đông đã biểu lộ những cảm xúc mạnh mẽ trong khi họ theo sau quan tài tới mộ huyệt. Thủ đô của Iran càng ngày càng mang những dấu vết do các biện pháp trừng phạt của Hoa Kỳ và Âu Châu tạo nên, cũng như nỗi lo sợ một cuộc chiến tranh với Do Thái và các quốc gia Tây Phương khác.
“Đả đảo Hoa Kỳ! Đả đảo Do Thái!” - dân chúng Iran vừa đi đưa đám tang vừa hô những khẩu hiệu “đả đảo” như vậy. Đại đa số những người này vừa dự buổi cầu-kinh-Thứ Sáu thường lệ ở viện Đại Học Tehran, nơi Ahmadi-Roshan được chúc tụng như một thánh tử đạo.
Giới trẻ Iran còn hô hào thêm khẩu hiệu là không ai có quyền ngăn chận chương trình nguyên tử của Iran.
Nhân dịp này, các nhà lãnh đạo Hồi Giáo ở Iran đã yêu cầu dân chúng sát cánh bên nhau trước những mối đe dọa của Tây Phương.

Iran đã bầy tỏ dấu hiệu nhượng bộ?
Iran sẽ tiếp đón các quan sát viên LHQ: Tin ngày 13-01-2012 của hãng thông tấn NTB: Theo các nhà ngoại giao Tây Phương, chính quyền Iran đã đồng ý tiếp đón các quan sát viên LHQ nhằm chống lại những lời tố cáo là chế độ này đang phát triển vũ khí nguyên tử.
Nhóm quan sát viên này trực thuộc cơ quan Nguyên Tử Năng Quốc Tế (IAEA) sẽ do ông Herman Nackaerts hướng dẫn. Ngày giờ dành cho cuộc “thăm viếng” này chưa được ấn định, nhưng một nhà ngoại giao Tây Phương đã nói với thông tấn xã AFP là rất có thể là ngày 28 tháng Giêng. Nhiều nhà ngoại giao khác lại cho biết là các quan sát viên sẽ đến Iran trong vòng tuần lễ cuối cùng của tháng Giêng.
Một nhà ngoại giao không muốn xưng danh tính, nhấn mạnh: “Mục đích nhằm thâu đạt được sự trả lời về tất cả câu hỏi do bản phúc trình hồi tháng 11 năm ngoái của IAEA đặt ra”.
Trong bản báo cáo này, IAEA đã nêu rõ kết quả tìm kiếm được nhiều tang chứng cho biết Iran vẫn nỗ lực phát triển vũ khí nguyên tử. Chính quyền Iran ngược lại, nhiều lần bác bỏ “biến cố” ấy đồng thời xác quyết là chương trình nguyên tử của đất nước họ chỉ nhằm các mục tiêu dân sự mà thôi.
Phái đoàn quan sát viên có được “thăm viếng” các địa điểm vốn đã được nói đến trong bản phúc trình IAEA hay không, hiện chưa ai rõ.
Một trong những nguồn tin ngoại giao của thông tấn xã AFP đã nhấn mạnh: “Có thể là các nhà lãnh đạo Iran chỉ muốn có một cuộc đàm thoại ngắn ngủi ở Tehran mà thôi, chứ không hẳn là những điều mà IAEA vẫn muốn tìm kiếm”.
Có thể có những cuộc thảo luận mới: Theo Ngoại Trưởng của Iran, Ali Akbar Salehi, có thể diễn ra một hiệp ước mới với các cuộc thảo luận ở Istanbul về chương trình nguyên tử của Iran.
Ngoại Trưởng Salehi hôm Thứ Tư vừa rồi đang công du thủ đô Ankara của Thổ Nhĩ Kỳ. Ông tuyên bố là ngày giờ của những cuộc thảo luận mới sẽ được ấn định trong “tương lai gần”. Ông nói bổ túc: “Tôi không chắc chắn, nhưng dường như họ muốn các cuộc đàm phán này sẽ diễn ra ở Istanbul”.
Theo một số nhân vật cao cấp của Iran, chính phủ Tehran đã mở rộng cánh cửa cho các cuộc thảo luận với các cường quốc thế giới về chương trình nguyên tử của đất nước Hồi Giáo này.
Vẫn theo Ngoại Trưởng Iran Salehi, Ngoại Trưởng Ahmed Davutoglu của Thổ Nhĩ Kỳ cũng đã liên lạc với yếu nhân đặc trách đối ngoại của Liên Hiệp Âu Châu (EU), bà Catherine Ashton - và với trưởng phái đoàn thảo luận Saeed Jalili của Iran để cùng ấn định ngày giờ và một chương trình nghị sự.
Được biết, các cuộc thảo luận trước đây về chương trình nguyên tử của Iran đã diễn ra ở Istanbul, hồi tháng Giêng năm ngoái. Istanbul là thành phố lớn nhất của Thổ Nhĩ kỳ, với 13 triệu cư dân. Ngoài Iran, 5 cường quốc thành viên thường trực của Hội Đồng Bảo An LHQ - Anh, Hoa Kỳ, Nga, Pháp, Trung Cộng - cũng như Đức quốc - cùng tham dự các cuộc đối thoại này.
Iran không tìm cách ngăn chận việc chuyên chở dầu: Vẫn trong chuyến công du Thổ Nhĩ Kỳ, hôm qua Ngoại Trưởng Iran, Ali Akbar Salehi, đã tuyên bố là chính quyền Iran đã không bao giờ tìm cách đóng cửa Eo Biển Hormuz.
Thông tấn xã NTB viết, ông Salehi đã tuyên bố ở thủ đô Ankara: “Iran chưa từng bao giờ tìm cách đặt những chướng ngại vật trên tuyến đường quan trọng này”.
Phải, hơn một phần ba (1/3) việc vận chuyển dầu của thế giới ra đại dương vẫn đi qua Eo Biển Hormuz, nơi nối giữa Vịnh Oman với Vịnh Ba Tư.
Hồi tháng 12 năm ngoái, Iran đã đe dọa phong tỏa thủy lộ chật hẹp này nhưng quan trọng và mang tính chiến lược, nếu áp lực quốc tế đối với chương trình nguyên tử của nước này và các biện pháp trừng phạt chế độ này gia tăng mạnh mẽ hơn nữa.
Ngoại Trưởng Salehi nhấn mạnh rằng Iran mong muốn hòa bình và sự ổn định trong vùng. Ông tuyên bố thêm: “Tôi kêu gọi tất cả quốc gia trong vùng này hãy lo sao để không bị lôi cuốn vào một hoàn cảnh nguy hiểm”.

Hoa Kỳ không tin tưởng thành công trong cuộc tấn công Iran
Theo các thông tấn xã quốc tế, mới đây Tổng Thống Barack Obama đã đe dọa sẽ sử dụng quyền lực quân sự để tấn công Iran trong trường hợp Tehran nhất định phong tỏa Eo Biển Hormuz. Nhân dịp này, chúng tôi mạn phép nhắc lại những nhận định của Tổng Trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ, Leon Panetta, về một cuộc tấn công các cơ xưởng nguyên tử của Iran.
Tổng Trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ đã nhiều lần cảnh giác là việc sử dụng quyền lực quân sự đối với Iran sẽ có thể gây nên những hệ quả vô lường. Ông Panetta lần đầu tiên cũng đã bầy tỏ rằng các cơ xưởng nguyên tử đó rất khó khăn để bị triệt hạ trong một cuộc tấn công quân sự. Ông nói: “Cùng lắm chỉ gây cho chương trình nguyên tử ấy bị chậm trễ, có lẽ một hay hai năm mà thôi ”.
Các nhà phân tích quốc phòng trước đây đã nói là Iran đang tìm cách giấu giếm cơ xưởng nguyên tử của họ ở dưới lòng đất hay trong lòng núi.
Tổng Trưởng Panetta nhấn mạnh: “Thành thật nói, một số mục tiêu này rất khó khăn để đạt tới”. Ông còn nêu rõ là một cuộc tấn công Iran có thể càng gây hệ lụy khốc liệt hơn nữa cho các nền kinh tế ở Âu Châu và Hoa Kỳ vốn đang bị thiệt hại bởi cơn khủng hoảng - và còn có thể làm bộc phát một cơn bão tố bạo động bất khả tiên đoán. - (HM)

Viendongdaily.com và tác giả giữ bản quyền bài trên trang này. Xin đừng trích đăng dưới bất cứ hình thức nào.