Khô cá để ăn Tết của người nghèo - ảnh: David Nguyễn/Viễn Đông
Những người nghèo khổ ở vùng nông thôn phải chạy đôn chạy đáo kiếm từng bữa ăn. Họ làm đủ mọi nghề thấp hèn như làm thuê, làm mướn... Họ chịu nhiều cay đắng, tủi nhục như có tin người ở đợ bị chủ bắt ăn phân trẻ em, hay bị bạc đãi như ông chủ tôm “Cà Mau” từng đánh đập người ở để “giải sầu”. Còn biết bao những hoàn cảnh nghiệt ngã khác chưa được biết đến. Trong khi đó, các giới quan quyền, giới đại gia ăn uống xa xỉ bằng những khoản tiền tham nhũng, đút lót. Tết đến, cũng là lúc họ tha hồ tính chuyện ăn chơi, hưởng thụ.
Gà nướng than - ảnh: David Nguyễn/Viễn Đông
Ngày nay, tại những thành phố lớn như Hà Nội, Sài Gòn có những tô phở giá đắt nhất Việt Nam. Bát phở một triệu đồng, tương đương 50 Mỹ kim, nghe nói ăn rất ngon và không phải ai cũng ăn được đâu. Có thể là một trong những tô phở đắt nhất thế giới, chỉ có ở một quốc gia nghèo như Việt Nam. Vậy mà vẫn có người đến ăn. Đương nhiên, chỉ có những doanh nhân, quan lớn, đại gia mới vào đây. Họ làm vậy để chứng tỏ “đẳng cấp quý tộc”.
Tổ yến - ảnh: David Nguyễn/Viễn Đông
Tại hầu hết những thành phố lớn nhỏ của Việt Nam, giới “quý tộc” có những sân chơi riêng mà ít ai biết tới. Tại đây, những bữa ăn được chuẩn bị công phu với các loại “sơn hào hải vị” được sưu tầm từ khắp nơi, cho dù đó là hàng cấm và là những loại tốt nhất, phẩm chất cao nhất của vùng miền đó. Chẳng hạn, thịt rừng ở đồng bằng miền Nam, những loài đặc sản như rắn, rùa, lộc nhung, hải sâm từ mũi Cà Mau ra tận miền Trung, miền Bắc. Những chai rượu nhập cảng từ ngoại quốc trị giá từ một trăm đến vài trăm đô được mở nắp liên tiếp. Chưa kể sau những chầu nhậu vài chục triệu đồng, giới “quý tộc” thời nay còn chuẩn bị cho mình những loại “cao lương mỹ vị” để giải rượu, giải độc bằng tổ yến, trà sâm. Giá mỗi chén yến đỏ cả trăm Mỹ kim. Rồi chưa kể việc “đi tăng hai, tăng ba” với bao nhiêu là “em út” tuổi trăng rằm.
Rùa - ảnh: David Nguyễn/Viễn Đông
Còn ở những vùng nông thôn, nhất là đối với những người nông dân nghèo, lặn lội ngày đêm tìm kế sinh nhai, họ phải đi làm thuê vác mướn, trồng tỉa rau đậu, chăn nuôi gà vịt để kiếm chút ít tiền mua sắm cho mấy ngày Tết. Đó là đối với những gia đình kha khá, còn đối với những người quá nghèo quá khổ thì làm gì có những cái Tết ra hồn. Gạo thì họ mượn trước trả bằng lúa non. Có những gia đình phải tha hương cầu thực, đi làm thuê làm mướn cho người ta. Tết đến, họ vẫn không kiếm đủ tiền về quê ăn Tết, đành phải bôn ba lỡ hẹn bữa cơm chiều “rước ông bà” cũng vì hoàn cảnh nghèo khó. Có nhiều người, những ngày Tết vẫn ngơ ngác đi tìm việc.
Rắn hổ ngâm rược thuốc để tăng cường sinh lực? - ảnh: David Nguyễn/Viễn Đông
Ngày Tết, những gia đình nghèo phải đi mò cua bắt cá để làm khô ăn Tết. Khô của người nghèo cũng được làm đơn giản và kém phẩm chất, không phải loại đóng gói bán trong siêu thị, chợ búa, nhưng có còn hơn không. Những ngày Tết, nông dân nghèo kiếm ít tiền mua vài lít rượu đế, rồi cùng bạn bè gầy sòng cho quên đi ngày mai.
Rượu rắn hổ mang - ảnh: David Nguyễn/Viễn Đông
Có những người, ngày Tết vẫn lẩn quẩn với gánh hàng rong quanh những khu vực hàng quán. Những đứa trẻ bán vé số nghệch mặt nhìn những người giàu có ăn uống no say, dư thừa bên những mâm cỗ. Có khi cả đời họ chưa từng ăn được một con tôm nướng, chứ nói chi đến một dĩa tôm.
Quá nhiều những thay đổi ở Việt Nam khi có những nhóm người giàu lên, quyền cao chức trọng, còn người nghèo thì cứ nghèo xác nghèo xơ. Dĩ nhiên, hỏi ra thì người nghèo nào cũng hy vọng “không ai giàu ba họ, không ai khó ba đời”… để cuộc đời này còn có chút gì gọi là công lý.
Mò ốc mò hến gần ngày Tết - ảnh: David Nguyễn/Viễn Đông