Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh xác nhận: Đại sứ Somalia tại Liên Hợp Quốc có liên quan đến công ty chăm sóc sức khỏe bị kết tội gian lận Medicaid

Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Hoa Kỳ (HHS) đã chính thức xác nhận thông tin gây chấn động dư luận quốc tế: ông Abukar Dahir Osman, Đại sứ Somalia tại Liên Hợp Quốc, có liên quan đến một công ty chăm sóc sức khỏe từng bị kết tội gian lận chương trình Medicaid của Mỹ.

Theo xác nhận từ HHS, mã số NPI của công ty liên quan đến ông Osman xuất hiện trong danh sách loại trừ của Văn phòng Tổng thanh tra HHS theo điều khoản 1128(a)(1). Đây là mã áp dụng cho các cá nhân hoặc tổ chức bị kết án về các tội danh liên quan đến chương trình y tế liên bang, với hệ quả là bị loại trừ bắt buộc tối thiểu 5 năm khỏi Medicare và Medicaid.

Điều khiến vụ việc trở nên đặc biệt nghiêm trọng nằm ở thời điểm và vị trí quyền lực: ông Abukar Dahir Osman chính là người vừa đảm nhiệm vai trò Chủ tịch luân phiên Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc từ ngày 1/1. Trên cương vị này, ông có quyền tham gia thiết lập chương trình nghị sự an ninh toàn cầu, giám sát các chiến dịch gìn giữ hòa bình và phê chuẩn những hành động quân sự dưới danh nghĩa Liên Hợp Quốc.

Theo hồ sơ hành chính tại Mỹ, ông Osman từng làm việc trong các vị trí liên quan trực tiếp đến hệ thống y tế công cộng, bao gồm giám sát đơn vị Medicaid tại Franklin County (Ohio), tham gia quản lý các chương trình xã hội và từng điều hành một nhà trẻ trong tiểu bang. Đáng chú ý, ông cũng từng giữ vai trò Managing Director, President và CEO của Progressive Health Care Services Inc., một công ty chăm sóc sức khỏe tại nhà có trụ sở ở Cincinnati, Ohio, trong giai đoạn 2014–2019, đồng thời là đại diện pháp lý của công ty vào năm 2018, theo hồ sơ của bang Ohio.

Công ty này sau đó bị kết luận có hành vi lừa đảo người đóng thuế Mỹ thông qua Medicaid, một chương trình vốn được thiết kế để bảo vệ những nhóm dân cư yếu thế nhất. Dù thông tin công bố không cho thấy ông Osman trực tiếp bị kết án hình sự, việc liên đới với một pháp nhân đã bị kết tội và bị HHS đưa vào danh sách loại trừ đang đặt ra những câu hỏi nghiêm trọng về tính minh bạch và tiêu chuẩn đạo đức trong các vị trí ngoại giao cấp cao.

Hiện tại, với quyền miễn trừ ngoại giao, ông Osman không thể bị bắt hay truy tố tại Hoa Kỳ. Các chuyên gia pháp lý cho biết, nếu không có quyền miễn trừ này, các cơ quan Mỹ hoàn toàn có thể ra lệnh bắt giữ để phục vụ điều tra và xét xử.

Theo thông tin bổ sung, ông Osman nhập cư vào Hoa Kỳ năm 1986 với tư cách người tị nạn, sinh sống và làm việc lâu dài tại Ohio. Tình trạng pháp lý hiện tại của ông – là song tịch Mỹ–Somalia hay thường trú nhân – vẫn chưa được công bố rõ ràng. Thực tế, nhiều quan chức cấp cao của Somalia hiện nay được biết là có song tịch Mỹ–Somalia.

Vụ việc đang làm dấy lên làn sóng tranh luận gay gắt về lỗ hổng đạo đức trong hệ thống nhân sự quốc tế, nơi mà một cá nhân từng gắn với bê bối gian lận tài chính công tại Mỹ lại có thể bước lên vị trí nắm giữ quyền lực an ninh toàn cầu. Với Liên Hợp Quốc – tổ chức luôn tự định vị là biểu tượng của luật pháp, minh bạch và trách nhiệm – đây là một phép thử nghiệt ngã đối với uy tín và chuẩn mực mà họ theo đuổi.

Khi quyền miễn trừ ngoại giao trở thành tấm áo giáp cho những quá khứ mờ ám, câu hỏi đặt ra là: ai đang thật sự giám sát những người giám sát trật tự thế giới?

TH