Đầu bếp Mỹ phát hiện món ăn đặc sản ở Việt Nam mà hơn 10 năm tìm kiếm mới được ăn thử

Món bánh cuốn Cao Bằng lạ lẫm

Đầu bếp người Mỹ Chad Kubanoff, hiện đang sống tại Quận 7 Sài Gòn được một khán giả theo dõi YouTube giới thiệu về một quán bán đặc sản Việt nằm trong khu Phú Mỹ Hưng. Sau hơn một thập kỷ lăn lộn khám phá ẩm thực Việt Nam, đây là lần đầu tiên anh được thưởng thức món bánh cuốn Cao Bằng.

Khoảnh khắc Chad nếm thử và ngạc nhiên thốt lên: "Thay vì chấm với nước mắm, tôi sẽ nhúng bánh cuốn vào nước xương. Thật thú vị". Trong đoạn video, anh còn nói rằng bản thân "tiếc vì không biết nơi này sớm hơn, dù ngày nào cũng chạy xe đi ngang qua". Cảm giác tiếc nuối ấy, theo lời Chad, không chỉ đến từ một món ăn ngon, mà từ việc anh đã bỏ lỡ một lát cắt văn hóa ẩm thực rất riêng của Việt Nam suốt nhiều năm.

Khoảnh khắc ấy như định hình lại hành trình thưởng thức ẩm thực của vị đầu bếp Mỹ, không phải bánh mì hay phở mà chính là món bánh cuốn vùng cao tưởng quen mà lạ, tinh tế và giàu bản sắc – bánh cuốn Cao Bằng.

Hương vị khác biệt của đặc sản Việt "quen" về hình thức nhưng "lạ" trong cách ăn

Tại nhiều địa phương miền Bắc, bánh cuốn thường được tráng mỏng, ăn cùng nhân thịt, mộc nhĩ và chấm nước mắm pha chua ngọt. Nhưng ở Cao Bằng, món ăn này mang một diện mạo hoàn toàn khác. Nhiều bài viết trên các trang du lịch ẩm thực mô tả: bánh được làm từ gạo nương địa phương là loại gạo dẻo, thơm, được ngâm kỹ và xay ướt để tạo nên lớp vỏ mềm, mịn, không dày cũng không quá mỏng. Người tráng bánh thường gọi đó là "nghề cảm nhận bằng tay", bởi mỗi lớp bột phải trải đều, mỏng nhẹ và được cuốn ngay khi còn nóng.

Điều tạo nên linh hồn của món bánh cuốn Cao Bằng chính là thứ nước lèo ăn kèm. Không phải nước mắm như trong suy nghĩ quen thuộc, bánh cuốn Cao Bằng ăn cùng bát nước xương hầm trong vắt nhưng thanh ngọt, có thể thêm giò, trứng hấp lòng đào, hành lá, mùi tàu, đôi khi thêm cả miếng tóp mỡ hoặc măng ngâm. Thực khách sẽ nhúng miếng bánh vào bát nước lèo, giống cách ăn phở hay bún nước. Chính phương pháp này khiến món bánh cuốn trở nên gần gũi mà mới lạ, thanh tao mà đậm đà.

Nhiều chủ quán lâu năm ở Cao Bằng cho biết phần nhân của bánh không có mộc nhĩ hay nấm hương như các vùng khác. Nhân thịt rang nhỏ, vỏ bánh mỏng nhẹ và bát nước dùng ngọt xương tạo nên sự cân bằng tự nhiên. Khi đưa lên miệng, bánh như tan ra cùng nước xương, để lại vị thơm của gạo, vị ngọt thanh và mùi thơm đặc trưng của các loại rau gia vị miền núi Tây Bắc.

Vì sao đặc sản này chưa phổ biến rộng?

Dù là món ăn đặc trưng của Cao Bằng, bánh cuốn nước xương lại không phổ biến như bánh cuốn Hà Nội hay bánh cuốn Thanh Trì. Theo các bài phân tích có 3 nguyên nhân chính sau đây:

- Thứ nhất, đây là món ăn gắn sâu với đặc trưng vùng cao, từ nguồn gạo đến vị nước lèo. Khi đưa xuống vùng xuôi, việc giữ đúng hương vị gốc đòi hỏi công phu, đặc biệt là bát nước xương phải trong, ngọt tự nhiên và không được nêm quá nhiều gia vị.

- Thứ hai, cách ăn khác lạ là nhúng bánh vào nước lèo khiến nhiều người mới trải nghiệm ban đầu không quen. Một số du khách quốc tế từng viết trên Tripadvisor rằng họ "ngạc nhiên vì bánh cuốn giống phở phiên bản mini", nhưng chính điều đó khiến họ thích thú vì "không giống bất kỳ món cuốn nào từng thử ở Việt Nam".

- Thứ ba, món ăn không phổ biến tại các đô thị lớn trong nhiều năm, chỉ xuất hiện nhiều hơn gần đây khi người Cao Bằng mang hương vị quê hương vào Sài Gòn hay Hà Nội.

Một du khách người Úc từng chia sẻ trên diễn đàn du lịch Travelfish: "Bánh cuốn Cao Bằng là món tôi vô tình thử trong đợt đi thác Bản Giốc. Cách ăn kỳ lạ nhưng hương vị khiến tôi nhớ mãi. Đó là lý do tôi luôn muốn quay lại miền núi phía Bắc".

Bánh cuốn Cao Bằng không ồn ào như bánh mì, không quá nổi tiếng toàn cầu như phở hay bún chả, nhưng chính sự bình dị và khác biệt ấy lại chạm đến cảm xúc của những người từng thưởng thức như cách nó khiến đầu bếp Mỹ Chad Kubanoff phải tiếc nuối vì hơn 10 năm mới được biết đến.

TH